Choroba przytarczyc to stan, w którym przytarczyce (małe żółte gruczoły umiejscowione w podstawie mózgu) produkują nadmierną ilość hormonu parathormonu. Parathormon reguluje gospodarkę wapnia i fosforu w organizmie. Nadmiar parathormonu powoduje nadmierne wydalanie wapnia z kości, co może prowadzić do ich osłabienia i łamliwości. Choroba przytarczyc jest chorobą dziedziczną. Objawy choroby przytarczyc to: osłabienie kości, krwawienia z dziąseł, ból stawów, sztywność stawów, drgawki, zawroty głowy, utrata apetytu, nudności i wymioty.

Choroba ta atakuje przede wszystkim osoby po 40. roku życia, chociaż mogą się ją również nabawić dzieci i młodzież. U chorych na tę dolegliwość przytarczyc można zauważyć bóle głowy, poddenerwowanie, depresję, a także arytmię serca oraz duszność napadową. W wyniku tego schorzenia przytarczyc może dojść także do tężyczki, zaćmy, drętwienia i mrowienia kończyn oraz niewydolności serca. Objawami towarzyszącymi często są depresja i nerwica – mogą one prowadzić nawet do psychozy lub grzybicy paznokci.

Co robią przytarczyce?

to gruczoły, które – jak sugeruje nazwa – leżą przy tarczycy. Przytarczyce mają postać drobnych, owalnych ziarenek, jednak pełnią bardzo ważne funkcje w organizmie – ich główny zadaniem jest regulacja gospodarki wapniowo-fosforowej w organizmie. Dzięki temu przyczyniają się do utrzymania prawidłowego poziomu wapnia we krwi i stanu kości. Pomagają również w absorpcji witaminy D3 i jej przekształcaniu do postaci aktywnej biologicznie. Ponadto uczestniczą w syntezie parathormonu (hormonu regulującego poziom wapnia).

Jakie są choroby przytarczyc?

Niedobór hormonu przytarczyc (PTH) może prowadzić do osteoporozy i zwiększonego ryzyka złamań. Nadmiar hormonu przytarczyc we krwi powoduje podwyższone stężenie wapnia (hiperkalcemię), która może prowadzić do chorób nerek.

Kiedy usuwa się przytarczyce?

Zabieg ten jest wykonywany w przypadku stwierdzenia przez lekarza nieprawidłowego działania tych gruczołów, a konkretnie pierwotnej nadczynności przytarczyc. Pierwsza nadczynność przytarczyc jest uwarunkowana genetycznie i dotyka około conajmniej 3% populacji. Jest to schorzenie odczuwalne od czasu dojrzewania, kiedy to dochodzi do rozregulowania gospodarki wapniowej organizmu. Nadmierna produkcja hormonu parathormonu prowadzi do zmniejszenia się ilości wapnia we krwi oraz skrócenia łańcucha pobudzeń nerwowych i mięśniowych. W efekcie może pojawić się sztywność stawów, drgawki, bóle barków i kurczowe spięcia mięśni brzucha.

Ponieważ większość objawów pierwotnej nadczynności przytarczyc mogą być mylone ze symptiami innych schorzeń np. neuropatii cukrzycowej czy choroby Parkinsona, diagnostyką tego schorzenia zajmuje się endokrynolog. Leczeniem pierwotnej nadczynności przytarczyc jest jej całkowite usunięcie – operacja ta wiąla siónem usuniêciem guza lub guzikã wewnàtrznégo (kt¢ry sam w sobie jest nowotwkã). Daje ona trwaëe efekty: chory moüe urodziç dziecko bez obaw o powik≥ania oraz wrãciá do aktywnego ÿycia sportowego i uprawiania intensywnego treningu fizycznego.

Jak sprawdzić przytarczyce?

Wskazane jest oznaczenie we krwi poziomu parathormonu. Pomocne mogą być także takie badania obrazowe przytarczyc, jak tomografia czy badanie USG. Pierwotna niedoczynność przytarczyc rozpoznawana jest wówczas, gdy niskiemu poziomowi wapnia we krwi towarzyszy śladowe stężenie parathormonu.

Jak leczy się przytarczyce?

U chorych na przytarczyce leczenie farmakologiczne polega na podawaniu diuretyków, zwiększających wydalanie sodu i wapnia. W leczeniu przełomu hiperkalcemicznego podaje się kalcytoninę (hormon produkowany przez komórki C tarczycy, który obniża stężenie wapnia w surowicy), sterydy i bisfosfoniany.

Co powoduje niedoczynności przytarczyc?

Pierwotna niedoczynność przytarczyc, czyli aldosteronizm, może być spowodowana zniszczeniem gruczołów przytarczycznych lub działaniem autoimmunologicznym. Zwykle jest to efekt uboczny radioterapii stosowanej w leczeniu nowotworów krtani i tarczycy. Czasami dochodzi do sytuacji, w której organizm produkuje przeciwciała skierowane przeciwko komórkom producing aldosteron. W rezultacie dochodzi do zaburzeń ich czynności, co prowadzi do rozwoju nadciśnienia tętniczego.

Do czego prowadzi niedoczynność przytarczyc?

Ogólnie mówiąc, do spadków poziomu wapnia i podwyższenia poziomu fosforanów we krwi. Dzieje się tak, ponieważ niedoczynność przytarczyc skutkuje ograniczeniem produkcji parathormonu. A obniżenie poziomu parathormonu ma duży wpływ na gospodarkę wapniowo-fosforanową. Innymi słowy, organizm nie jest w stanie regulować odpowiednio tych dwóch substancji, co prowadzi do różnych problemów zdrowotnych.

Czy gruczolak przytarczyc to rak?

Zwykle nie, gruczolak przytarczyc to łagodny nowotwór, który wywodzi się z nabłonka gruczołów dokrewnych (wydzielania wewnętrznego), ale może powodować szereg powikłań ze względu na nadmiar hormonu – parathormonu, który jest wytwarzany przez guzek.

Jakie są objawy nadczynności przytarczyc?

Nadczynność przytarczyc jest chorobą, której objawy mogą być trudne do zdiagnozowania. Mogą one bowiem przypominać objawy innych schorzeń. Do najczęściej występujących objawów nadczynności przytarczyc należą: osłabienie, zmęczenie, zaburzenia depresyjne, zaparcia, nudności i wymioty, bóle brzucha, osłabienie siły mięśniowej, zwiększone pragnienie i zwiększona ilość oddawanego moczu oraz bolesność w okolicach lędźwiowych i obecność krwi w moczu. Rzadziej można także zauważyć: bóle kostne oraz patologiczne złamania.